پرونده تراز
پرونده: رصد هرمز
از تفاهم سیاسی تا گشایش اقتصادی؛ مجموعه‌ای از رادار و گزارش که دنبال می‌کند آیا گشایش واقعاً اجرا می‌شود — و اگر شد، منفعتش از کدام مسیر عبور می‌کند و به که می‌رسد.
هرمز باز است؛ اما دیگر همان هرمز نیست
نفتِ خلیج تقریباً به سطحِ پیش از جنگ برگشته، اما بخشی از آن دیگر از هرمز رد نمی‌شود؛ ایران هم هنوز به جریانِ سابق برنگشته.
خواندن گزارش «هرمز باز است؛ اما دیگر همان هرمز نیست» ←
راه دور، دوباره از هرمز گذشت
عربستان و امارات برای دورزدن هرمز راه ساخته‌اند. شهریور نشان داد این راه‌ها خودشان گلوگاه‌اند؛ وقتی یکی از کار بیفتد، بخشی از بار می‌تواند دوباره به هرمز برگردد. ایران اما راه دورِ مؤثر و عملیاتی ندارد.
خواندن گزارش «راه دور، دوباره از هرمز گذشت» ←
رصد هرمز، ۴ مهر: هر راه دور، گلوگاه تازه‌ای است
پرونده رصد هرمز بازنویسی شد: توافق مرحله‌ای بر سر بازگشایی بررسی می‌شود، اما پرسش اصلی این است که راه‌های دورزدن هرمز می‌مانند یا نه؛ ایران تنها بازیگری است که راه دوری ندارد.
خواندن گزارش «رصد هرمز، ۴ مهر: هر راه دور، گلوگاه تازه‌ای است» ←
رصد هرمز، ۱ مهر: مسیرهای جایگزین هم زیر فشار رفتند
پرونده رصد هرمز بازبینی شد: راهی که عربستان برای دورزدن تنگه داشت متوقف شد و بار دوباره به هرمز برگشت؛ ذخیره نفت ایران بیرون از خط محاصره ممکن است تا نیمه اکتبر تمام شود.
خواندن گزارش «رصد هرمز، ۱ مهر: مسیرهای جایگزین هم زیر فشار رفتند» ←
وقتی LNG هم مسیر عوض می‌کند
انتقالِ کشتی‌به‌کشتی چگونه نشان می‌دهد هرمز فقط مشکلِ نفتِ خام نیست؟
خواندن گزارش «وقتی LNG هم مسیر عوض می‌کند» ←
تردد کم شد؛ اما عددِ عبور کافی نیست
چرا کاهشِ شمار کشتی‌ها از هرمز باید با نوع، بار و مقصد خوانده شود؟
خواندن گزارش «تردد کم شد؛ اما عددِ عبور کافی نیست» ←
داراییِ روی آب
حمله به نفتکش‌ها چگونه رصد هرمز را از فروش نفت به آسیب‌پذیریِ ابزارِ صادرات می‌برد؟
خواندن گزارش «داراییِ روی آب» ←
نفتی که روی آب می‌ماند
چرا در رصد هرمز، فروش نفت را باید از تحویل و پول جدا کرد؟
خواندن گزارش «نفتی که روی آب می‌ماند» ←
آلودگی مسیر، این‌بار در تسویه
تحریم Golden Global چگونه پروندهٔ هرمز را از عبورِ کشتی به تبدیلِ پول رساند؟
خواندن گزارش «آلودگی مسیر، این‌بار در تسویه» ←
هرمز با یک توافق باز نمی‌شود
توافق دریایی ایران و عمان فقط یکی از سه قفل هرمز را باز می‌کند؛ تا وقتی بیمه‌گر و شبکهٔ دلار حق توقف معامله را دارند، بازشدن آب با بازگشت تجارت یکی نیست.
خواندن گزارش «هرمز با یک توافق باز نمی‌شود» ←
هرمزِ قابل‌بیمه
بحرانِ تازهٔ هرمز، بسته‌شدنِ تنگه نیست؛ فرسایشِ معامله‌پذیریِ مسیر است — جایی که ریسک از کشتی به بیمه، بانک، بارنامه و پرداخت سرایت می‌کند.
خواندن گزارش «هرمزِ قابل‌بیمه» ←
حذف از میدان
گلوگاهِ حرفه‌ای، زنانِ مرئی و مجازاتِ انکارپذیر — پروندهٔ فرزانه فصیحی به‌مثابهٔ آزمونِ یک مدلِ حکمرانی، نه یک خبرِ ورزشی.
خواندن گزارش «حذف از میدان» ←
مجازات از راه پلاک؛ وقتی خودرو ابزارِ اجرای حکم می‌شود
قانونِ کشف حجاب در خودرو جزای نقدی تعیین کرده، اما اجرا از راهِ پیامک و توقیفِ خودرو می‌گذرد و قانونِ عفاف و حجاب هم معلق مانده؛ آزمونِ فرضیهٔ «حکمرانیِ گلوگاهی» در گلوگاهِ خودرو.
خواندن گزارش «مجازات از راه پلاک؛ وقتی خودرو ابزارِ اجرای حکم می‌شود» ←
زندگیِ مشروط
حکمرانیِ گلوگاهی و تعلیقِ دسترسی‌های عادی — چگونه پلاک، مجوز، دانشگاه، گذرنامه و سامانه به ابزارِ اطاعت و تعلیق تبدیل می‌شوند.
خواندن گزارش «زندگیِ مشروط» ←
صورت‌حسابِ دوشنبه
فشارِ خردکننده اگر آغاز شود، از کدام مسیر به قیمت و سفره می‌رسد؟
خواندن گزارش «صورت‌حسابِ دوشنبه» ←
محاصره‌ای که افق زندگی را کوتاه می‌کند
از هزینه مسیر تا تولید، سفره، خانواده و ظرفیت حکومت.
خواندن گزارش «محاصره‌ای که افق زندگی را کوتاه می‌کند» ←
هرمز؛ اهرمی که خودش را باطل می‌کند
چرا عوارض و بیمه اجباریِ ایران می‌تواند عبورِ قانونی از هرمز را پرریسک‌تر کند، نه درآمدزاتر — و چرا هزینه‌اش در واردات و سفره داخلی ظاهر می‌شود.
خواندن گزارش «هرمز؛ اهرمی که خودش را باطل می‌کند» ←
هرمز در قیمت کالاها
وقتی جنگ مسیر به مالیات پنهان واردات تبدیل می‌شود
خواندن گزارش «هرمز در قیمت کالاها» ←
حملات مکث کرد؛ کشتیرانی عادی نشد
نخستین روزهای مکث چه چیزی درباره اعتماد، بیمه و ظرفیت تحویل در هرمز نشان می‌دهد؟
خواندن گزارش «حملات مکث کرد؛ کشتیرانی عادی نشد» ←
شکافی که سود صادرکننده در آن گم می‌شود
دلار آزاد وارد کانال ۱۹۵ هزار تومان شد، اما نرخ رسمی حواله نزدیک ۱۵۰ هزار تومان ماند. تحلیل خروج پول حقیقی ۲۷ تیر: چرا دو غول صادراتی کمتر از وزن بازار خروج داشتند، و چه چیزی پشت افت ۲٫۴۷٪ شاخص است.
خواندن گزارش «شکافی که سود صادرکننده در آن گم می‌شود» ←
رصد هرمز؛ از دریا تا سفره
مدل انتقال شوک هرمز — تحلیل دومحوره درآمد نفتی: از ۲۶۰ هزار بشکه بارگیری تا لغو مجوز عمومی X. داشبورد رصد هفتگی، قواعد به‌روزرسانی سناریوها و تفکیک اثر هرمز از بحران داخلی برق.
خواندن گزارش «رصد هرمز؛ از دریا تا سفره» ←
جنگ مسیر، نه فقط جنگ تنگه
بحران هرمز دیگر فقط باز یا بسته‌بودن تنگه نیست؛ مسئله این است که چه کسی قواعد عبور را می‌نویسد و هزینه‌اش را تعیین می‌کند. تراز سناریوهای عوارض، خارک و جزایر سه‌گانه را می‌سنجد.
خواندن گزارش «جنگ مسیر، نه فقط جنگ تنگه» ←
رادار هرمز · آپدیت ۲ · هرمز روی میز سند گیر کرد
هفتاد و دو ساعت پس از آپدیت قبلی رصد هرمز، بحران آرام نشده؛ فقط رسمی‌تر شده است. آمریکا از تهران می‌خواهد علناً اعلام کند تنگه باز است و کشتی‌ها هدف قرار نمی‌گیرند.
خواندن گزارش «رادار هرمز · آپدیت ۲ · هرمز روی میز سند گیر کرد» ←
رادار هرمز · آپدیت فوری: هرمز بسته نیست، گزینشی شده است
حمله به سه کشتی نزدیک تنگه هرمز و پاسخ نظامی آمریکا؛ آمریکا معافیت نفتی ایران را لغو کرد و دست‌کم چهار نفتکش و تانکر LNG از هرمز برگشتند. خوانش تراز: هرمز بسته نیست، گزینشی شده است.
خواندن گزارش «رادار هرمز · آپدیت فوری: هرمز بسته نیست، گزینشی شده است» ←
هرمز؛ از گشایش تا گروگان‌گیری مسیر
سناریوهای کنترل، پول و جنگ در تنگه‌ای که اقتصاد ایران از آن عبور می‌کند
خواندن گزارش «هرمز؛ از گشایش تا گروگان‌گیری مسیر» ←
پول آزاد می‌شود، مسیر بسته می‌ماند
در روایت رسمی ایران بخشی از دارایی‌های بلوکه‌شده در مسیر آزادسازی است؛ اما وقتی دروازه‌بان واردات خودش موضوع تحریم مستقل باشد، گشایش ارزی به‌تنهایی واسطه را از سفره حذف نمی‌کند.
خواندن گزارش «پول آزاد می‌شود، مسیر بسته می‌ماند» ←
پول از کدام مسیر رد می‌شود؟
گشایش یک اتفاقِ واحد نیست. حتی اگر در باز شود، پول از چند لوله محدود می‌گذرد — و اول به کسانی می‌رسد که از قبل سرِ لوله‌اند.
خواندن گزارش «پول از کدام مسیر رد می‌شود؟» ←
گشایش برای چه کسی؟
توافق سیاسی، اگر هم شکل بگیرد، هنوز به معنی گشایش اقتصادی نیست. و حتی اگر گشایش آغاز شود، پرسش مهم‌تری باقی می‌ماند: منفعت آن از کدام مسیر عبور می‌کند و به چه کسانی می‌رسد؟
خواندن گزارش «گشایش برای چه کسی؟» ←
تفاهم دیده می‌شود؛ گشایش هنوز نه
در باز نشده؛ فقط صدای چرخیدنِ کلید شنیده می‌شود. چرا «احتمالِ گشایش» را نباید با خودِ گشایش یکی گرفت — و چه سیگنال‌هایی تفاوت را نشان می‌دهند.
خواندن گزارش «تفاهم دیده می‌شود؛ گشایش هنوز نه» ←